Agentschap Maritieme Dienstverlening en Kust verduurzaamt personenvervoer over het water

Energiebesparende maatregelen op bestaande vloot

Het agentschap Maritieme Dienstverlening en Kust zet al jaren in op verduurzaming van zijn vloot.

Tussen 2002 en 2022 werden tal van energiebesparende toepassingen geïntroduceerd op de bestaande vloot zoals warmterecuperatie uit dieselmotoren en ventilatie, ledverlichting, dubbele beglazing en isolatie. Ook varen aan economische snelheid met boosterknop draagt bij aan brandstofbesparing. Verder ruilde het agentschap dieselgeneratoren om door alternatoren op de voorstuwingsmotoren, gekoppeld aan bufferbatterijen.

Elektrische veerboten zorgen voor minder CO₂ per jaar

Daarnaast neemt het agentschap Maritieme Dienstverlening en Kust steeds meer elektrische veerboten in gebruik, zoals de Raveel Ontmoet Ensor die in 2021 de veerdienst in Oostende versterkte. De Op Stroom vervoert sinds eind 2022 passagiers tussen Linkeroever en het Steenplein in Antwerpen en de Vaar-Wel Raveel werd in 2023 in Nieuwpoort in de vaart genomen.

Elektromotoren en zonnepanelen

De Raveel Ontmoet Ensor vaart met een voortstuwingssysteem dat half zo groot is als een dieselelektrisch voortstuwingssysteem dankzij de kleinere, zeer efficiënte en lichte elektromotoren. De zonnepanelen op het dak voorzien energie voor alle elektronica aan boord, zoals de navigatieapparatuur en airco. Hierdoor heeft het schip een autonomie van ongeveer drie uur varen aan cruisesnelheid.

Leren en optimaliseren

Uit de prestaties van de Raveel Ontmoet Ensor kon het agentschap Maritieme Dienstverlening en Kust de technologie nog verder optimaliseren én de verbeteringen introduceren in de engineering van de daaropvolgende nieuwe elektrische veren. Zo krijgen de Op Stroom en Vaar-Wel Raveel stroom via het plugsysteem.

De combinatie van een geoptimaliseerde rompvorm (lagere vaarweerstand), performantere motoren, tandwielkasten en propellers met toptechnologie op vlak van elektrische voorstuwing en batterijopslag maken van de Op Stroom en Vaar-Wel Raveel zeer energiezuinig en klimaatvriendelijke veerboten. Ook op deze deels zelfvoorzienende veerboten leveren zonnepanelen de basisenergie voor o.a. de navigatieapparatuur, airco en batterijkoeling. Zo spaart de Op Stroom 130.000 liter diesel per jaar uit oftewel 342 ton CO₂ ten opzichte van de jaarlijkse uitstoot van een veerboot met een dieselmotor. De Vaar-Wel Raveel ontving bovendien de Publica Award publieksprijs in de categorie ‘Climate Responsability’ voor inspirerende overheidsprojecten.

Vierde elektrisch veer op komst

In 2026 wordt een vierde elektrische veerboot in de vaart genomen. De Scheldestroom zal Kruibeke en Hoboken met elkaar verbinden. Het ontwerp van de veerboot is gebaseerd op de elektrische veerboot Op Stroom die succesvol vaart in Antwerpen (Sint-Anna).  Het schip zal 150 passagiers en 75 fietsen kunnen overzetten en wordt in 2026 in gebruik genomen.

Naast de elektrische aandrijving, is de nieuwe veerboot ook voorzien op een mogelijke ombouw naar methanol, een alternatieve brandstof die nog schoner kan zijn dan elektriciteit. Zo biedt de Scheldestroom niet alleen nu, maar ook op lange termijn een duurzame vervoersoplossing.